SAĞLIK

Diş Plakları Mikroplastik Salıyor mu? Mersin Üniversitesi Bu Sorunun Peşine Düştü

Mersin Üniversitesi'nde yürütülecek TÜBİTAK destekli proje, milyonlarca kişinin kullandığı 3D baskı diş plaklarının ağızda mikroplastik ve bisfenol-A salıp salmadığını bilimsel yöntemlerle araştıracak. Çalışmanın çıkış noktası ise hastalardan gelen dikkat çekici şikâyetler oldu.

Mersin Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Öğretim Üyesi Dr. Öğr. Üyesi Onur Etöz'ün yürütücülüğünü yaptığı proje, TÜBİTAK 1001 programı kapsamında destek almaya hak kazandı.

36 ay sürecek araştırmada, diş hekimliğinde yaygın olarak kullanılan 3D yazıcı üretimi rezin bazlı gece plaklarının ağız ortamında mikroplastik ve bisfenol-A salınımına neden olup olmadığı kapsamlı şekilde incelenecek.

Araştırmanın çıkış noktası hastaların şikâyetleri oldu

Projenin ortaya çıkışında, gece plağı kullanmaya başlayan bazı hastaların dile getirdiği "Ağzımda tuhaf bir tat var" şikâyeti etkili oldu.

Dr. Onur Etöz, yaptıkları ön değerlendirmelerde bazı mikroplastik benzeri partiküller ve monomer kalıntılarına rastladıklarını belirterek, bu maddelerin ağız ortamında gerçekten salınıp salınmadığını ve vücut üzerindeki olası etkilerini bilimsel olarak araştıracaklarını ifade etti.

Üç aşamalı bilimsel inceleme yapılacak

Araştırmanın ilk aşamasında laboratuvar ortamında yapay tükürük kullanılarak rezin malzemelerden salınan mikroplastik ve kimyasal bileşenler analiz edilecek.

İkinci aşamada bu maddelerin bağışıklık sisteminin önemli hücrelerinden makrofajlar üzerindeki etkileri incelenecek. Son aşamada ise gece plağı kullanan gönüllülerin tükürük ve diş eti sıvılarındaki biyolojik değişimler ile ağız mikrobiyotası değerlendirilecek.

Proje; diş hekimliği, analitik kimya, toksikoloji, hücre biyolojisi ve mikrobiyoloji alanlarından uzman akademisyenlerin yer aldığı disiplinler arası bir ekip tarafından yürütülecek.

Amaç güvenli kullanım için bilimsel veri oluşturmak

Dr. Onur Etöz, amaçlarının 3D baskı teknolojilerine karşı çıkmak olmadığını vurgulayarak, bu malzemelerin biyolojik güvenliğini bilimsel verilerle ortaya koymayı hedeflediklerini söyledi.

Araştırmanın, mikroplastiklerin insan sağlığı üzerindeki etkilerine ilişkin uluslararası bilimsel çalışmalara katkı sağlamasının yanı sıra, üretim sonrası uygulamaların olası kimyasal salınımı ne ölçüde azalttığını da ortaya koyması bekleniyor.