Türkiye siyasetinde olası bir seçim öncesinde gözler kamuoyu araştırmalarına çevrilirken, ORC Araştırma’ya ait olduğu belirtilen son il bazlı veriler muhalefet açısından dikkat çekici bir tablo ortaya koydu.
Araştırmada aktarılan rakamlara göre Yeni Parti, CHP’den önemli ölçüde seçmen desteği almasına rağmen 20 ilin 19’unda CHP’nin 2023 genel seçimlerinde tek başına ulaştığı oy oranının altında kalıyor. CHP’nin ise söz konusu illerde 2023 performansına kıyasla ciddi gerileme yaşadığı görülüyor.
ORC’nin Ağustos ayında yayımlanan Türkiye geneli araştırmasında da Yeni Parti yüzde 17,2, CHP yüzde 10,6 seviyesinde ölçülmüştü. Bu sonuçlar, Yeni Parti’nin kurulmasının ardından seçmen dağılımında belirgin bir değişim yaşandığına işaret eden araştırmalar arasında yer alıyor.
Adana’da toplam oran 2023’ün üzerine çıkıyor
Paylaşılan 20 il araştırmasına göre Adana’da Yeni Parti yüzde 21,6, CHP ise yüzde 9,5 seviyesinde ölçüldü. İki partinin toplamı yüzde 31,1’e ulaşıyor.
2023 genel seçimlerinde CHP’nin Adana’daki oy oranının yaklaşık yüzde 28 olduğu dikkate alındığında, seçmen desteğinin iki parti arasında önemli ölçüde parçalandığı bir tablo ortaya çıkıyor.
Ankara ve İstanbul’da benzer tablo
Ankara’da Yeni Parti’nin yüzde 19,4, CHP’nin yüzde 12,2 oy aldığı belirtiliyor. Böylece iki partinin toplam desteği yüzde 31,6 seviyesine geliyor. CHP’nin 2023’te Ankara’da yaklaşık yüzde 30 oy aldığı düşünüldüğünde, toplam seçmen potansiyelinin korunduğu ancak iki ayrı siyasi adrese dağıldığı yorumları öne çıkıyor.
İstanbul’da ise Yeni Parti yüzde 18,9, CHP yüzde 11,3 olarak ölçülüyor. İki partinin toplamı yüzde 30,2’ye ulaşıyor. Paylaşılan karşılaştırmada CHP’nin 2023 İstanbul oyunun yaklaşık yüzde 28 olduğu belirtiliyor.
İzmir’de CHP yüzde 14’e kadar geriliyor
Muhalefetin geleneksel olarak en güçlü olduğu illerden İzmir’de ortaya çıkan sonuç ise dikkat çekici. Araştırmaya göre Yeni Parti yüzde 31,4 ile CHP’nin oldukça önünde bulunurken CHP yüzde 14 seviyesinde kalıyor.
İki partinin toplamı yüzde 45,4’e çıkarken, CHP 2023 genel seçimlerinde İzmir’de yaklaşık yüzde 41 seviyesinde oy almıştı.
Mersin’de Yeni Parti yüzde 24,6, CHP yüzde 9,7
Araştırmanın Mersin sonuçları da muhalefetteki yeni oy dağılımını ortaya koyan iller arasında.
Paylaşılan verilere göre, “Bu pazar seçim olsa” sorusuna verilen yanıtlarda **Yeni Parti yüzde 24,6**, **CHP ise yüzde 9,7** seviyesinde ölçülüyor. Böylece iki partinin toplam oy oranı **yüzde 34,3** oluyor.
CHP’nin 2023 genel seçimlerinde Mersin’de yüzde 34,11 seviyesinde oy aldığı dikkate alındığında, iki partinin toplamının 2023’teki CHP oyuna oldukça yakın olması dikkat çekiyor.
Bu tablo, Mersin özelinde seçmen tabanının önemli bölümünün ortadan kaybolmasından ziyade iki siyasi parti arasında yeniden dağıldığı yorumlarına kapı aralıyor. Ancak anketler seçim sonucu değil, yapıldıkları dönemdeki seçmen eğilimini gösterdiğinden bu karşılaştırmanın doğrudan seçim tahmini olarak değerlendirilmemesi gerekiyor.
20 ilde yalnızca Manisa farklılaşıyor
Aktarılan araştırmaya göre Antalya, Balıkesir, Çanakkale, Edirne, Eskişehir, Gaziantep, Hatay, Kırklareli, Konya, Muğla, Samsun, Erzincan ve Tekirdağ gibi illerde de Yeni Parti tek başına CHP’nin 2023 seçimlerinde ulaştığı seviyeyi aşamıyor.
İstisna olarak gösterilen il ise Manisa. Araştırmada Yeni Parti’nin Manisa’da CHP’nin 2023 genel seçimlerindeki oy oranını geçtiği belirtiliyor.
Erdoğan'ın “yaklaşan seçimler” sözü dikkat çekti
Anket sonuçlarının tartışıldığı dönemde Cumhurbaşkanı ve AK Parti Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın 10 Eylül’de Rize'nin Güneysu ilçesinde yaptığı konuşmada seçimlere ilişkin kullandığı ifade de siyasi gündemi hareketlendirdi.
Erdoğan, birlik ve beraberlik mesajı verirken “önümüzde yaklaşan seçimleri” başarıyla atlatacaklarına inandığını söyledi.
Erdoğan'ın sözleri erken seçim tartışmalarını yeniden gündeme getirirken, bu açıklamadan iktidarın muhalefeti bölmeye yönelik belirli bir strateji yürüttüğü sonucunu çıkarmak ise doğrulanmış bir olgu değil, siyasi bir yorum niteliğinde.
Muhalefet cephesinde asıl kritik soru, Yeni Parti ve CHP'nin ayrı ayrı alacağı oyların milletvekili dağılımına nasıl yansıyacağı olacak. Özellikle seçim çevresi bazında oyların bölünmesi, iki partinin toplam desteği yüksek olsa bile sandalye dağılımında farklı sonuçlar doğurabilir.
