Mersin’in Anamur ilçesine bağlı Güngören Mahallesi’nde yaşayan emekli din görevlisi Hasan Püryan, babasından kalan tarihi su değirmenini yaşatmak için yıllardır büyük bir emek veriyor. Bir dönem mihrapta görev yapan Püryan, emekliliğinin ardından çocukluğunun geçtiği değirmenin başına geçerek ecdat yadigârı bir geleneği ayakta tutmaya çalışıyor.
Doğal su gücüyle çalışan taş değirmen, yalnızca buğday öğüten eski bir yapı olarak değil, aynı zamanda Anadolu’nun üretim kültürünü, emeğe verilen değeri ve helal kazanç anlayışını bugüne taşıyan yaşayan bir miras olarak dikkat çekiyor. Güngören Mahallesi’nde bulunan değirmen, özellikle yağışlı dönemlerde su seviyesinin yükselmesiyle yeniden çalışır hale geliyor.
1964 yılında Güngören Mahallesi’nde dünyaya gelen Hasan Püryan, Anamur İmam Hatip Lisesi’nin ilk mezunları arasında yer aldı. Meslek hayatına Kastamonu’da başlayan Püryan, uzun yıllar Diyanet İşleri Başkanlığı bünyesinde din görevlisi olarak hizmet verdi. Görev yıllarının ardından memleketine dönen Püryan, çocukluk yıllarında babasının yanında öğrendiği değirmencilik kültürünü yeniden yaşatmaya karar verdi.
Çocukluğunun değirmen taşlarının sesiyle geçtiğini belirten Püryan, yıllarca babasına yardım ettiğini ve bu işi zamanla tüm incelikleriyle öğrendiğini söyledi. Modern sistemlerin yaygınlaşmasına rağmen geleneksel su değirmeni düzeninden vazgeçmeyen Püryan, tarihi yapıyı doğal haliyle korumayı tercih etti.
Babasının vasiyetini yerine getirdiğini ifade eden Hasan Püryan, değirmeni ticari bir kazanç kapısı olarak değil, manevi değeri yüksek bir emanet olarak gördüğünü belirtti. Püryan, değirmeni satın almak isteyenler olmasına rağmen satmadığını, elektrikli sisteme dönüştürmeyi düşündüğünü ancak bu fikrinden vazgeçtiğini dile getirdi.
Tarihi değirmenin çevre mahallelerden gelen vatandaşlar tarafından da ilgi gördüğü belirtilirken, doğal yöntemlerle öğütülen una talebin sürdüğü ifade edildi. Taş duvarları, ahşap düzenekleri ve su kanallarıyla geçmişin izlerini taşıyan değirmen, köy yaşamının üretim merkezi olduğu dönemlerin sessiz tanığı olarak ayakta duruyor.
Anamur Müftülüğü İlçe Gençlik Koordinatörü İbrahim Sağır, Yunus Emre Camii İmam Hatibi Kazım Doğan ve Diyanet Haber-Diyanet TV temsilcisi Ahmet Tokdemir’den oluşan heyet de Hasan Püryan’ı değirmen başında ziyaret etti. Heyet, emekli bir din görevlisinin kültürel mirasa sahip çıkmasının toplumsal hafıza açısından örnek bir davranış olduğunu vurguladı.
Bölge halkı ise tarihi su değirmenlerinin korunarak gelecek nesillere aktarılması gerektiğine dikkat çekiyor. Kırsal turizm ve yerel tarih açısından önemli bir değer taşıyan bu yapılar, Anadolu insanının üretim anlayışını, paylaşma kültürünü ve emeğe verdiği değeri bugüne taşıyor.
Anamur’da suyun sesiyle dönen taşlar, yalnızca buğdayı una dönüştürmüyor; aynı zamanda bir babanın vasiyetini, bir evladın vefasını ve geçmişten geleceğe uzanan güçlü bir kültür hikâyesini yaşatıyor.
