Mersin Büyükşehir Belediyesi Eylül Ayı Meclis Toplantısı'nın 1. Birleşiminde belediyelerin mali yapısı ve merkezi idare ile yerel yönetimler arasındaki görev paylaşımı gündeme geldi.
Söz alan Toroslar Belediye Başkanı Abdurrahman Yıldız, genel aydınlatma giderlerinden sokak hayvanlarına, parklardaki güvenlik kameralarından DSİ kanallarına kadar belediyelere yüklenen yeni sorumlulukların bütçe üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu söyledi.
Yıldız, yeni görevlerin yerine getirilebilmesi için belediyelere mali kaynak da sağlanması gerektiğini savundu.
Toroslar Belediyesi’nden 36 milyon liralık kesinti
Yıldız'ın gündeme taşıdığı en dikkat çekici rakamlardan biri genel aydınlatma giderleri oldu.
6446 Sayılı Elektrik Piyasası Kanunu kapsamındaki genel aydınlatma giderlerine değinen Yıldız, belediyelerin payına düşen oranların artırılmasıyla mali yükün büyüdüğünü belirtti.
Toroslar Belediyesi'nin Eylül ayı bütçesinin yaklaşık 140 milyon lira olduğunu, İller Bankası aracılığıyla ise yaklaşık 36 milyon liralık kesinti yapıldığını söyleyen Yıldız, bu miktarın belediyenin aylık mali dengesi açısından önemli olduğunu vurguladı.
Yıldız, “36 milyon lira, bizim gibi bir belediye için çok büyük bir para. Bu, bütçemizin çok önemli bir bölümünün bir anda kesilmesi anlamına geliyor” dedi.
Aydınlatma gideri 2 milyondan 4 milyon liraya çıkacak
Genel aydınlatmanın Toroslar Belediyesi'ne aylık ortalama 2 milyon liralık maliyet oluşturduğunu belirten Yıldız, yüzde 100'lük artışla bu rakamın yaklaşık 4 milyon liraya çıkacağını söyledi.
Düzenlemenin geriye dönük uygulanmasına da itiraz eden Yıldız, uygulamanın 1 Ocak 2026 yerine 1 Ocak 2027'den itibaren başlamasının daha doğru olacağını savundu.
Kesintilerin belediyenin diğer ödemelerini de etkilediğini belirten Yıldız, işçi maaşları, SGK primleri ve vergiler ödendikten sonra hizmet ve mal alımı yapan kişi ve şirketlere ödeme yapmakta zorlandıklarını ifade etti.
“Hayvan barınağının maliyeti yaklaşık 80 milyon lira”
Başkan Yıldız'ın gündeme getirdiği ikinci büyük maliyet ise sokak hayvanlarına yönelik çalışmalar oldu.
Toroslar Belediyesi'nin Kerimler Mahallesi'nde yaklaşık 62 dekarlık arazi üzerinde Doğal Yaşam Alanı oluşturduğunu belirten Yıldız, yapımı devam eden tesisin yaklaşık 80 milyon liraya mal olacağını söyledi.
Sokak hayvanlarının koruma altına alınmasına karşı olmadıklarını özellikle vurgulayan Yıldız, itirazının bu sorumluluk için belediyelere yeterli finansman sağlanmaması olduğunu dile getirdi.
Yıldız, “Biz de sokak hayvanlarını himayemiz altına almak istiyoruz. Ancak bütün bunların bir bütçesi olması gerekiyor. Hiç hesapta olmayan 80 milyon liralık bir yükün belediyenin kendi imkânlarıyla karşılanması kolay değil” diye konuştu.
Parklara kamera için 70-80 milyon TL hesabı
Toroslar'daki park ve yeşil alanlara güvenlik kamerası kurulması konusu da Meclis gündeminde tartışıldı.
Belediyenin sorumluluğunda yaklaşık 1 milyon metrekare yeşil alan bulunduğunu söyleyen Yıldız, bütün alanların kamera sistemleriyle donatılması halinde maliyetin 70-80 milyon liraya ulaşabileceğini ifade etti.
Sadece öncelikli bölgelerden başlanması halinde bile 30-35 milyon liralık kaynağa ihtiyaç duyulacağını belirten Yıldız, güvenlik hizmetlerinde kurumlar arasındaki görev paylaşımına dikkat çekti.
“Parklarda kriminal olaylar olabilir. Ancak bunun önüne geçmek sadece belediye başkanının ya da belediye zabıtasının görevi değildir” diyen Yıldız, güvenliğe yönelik yatırımlarda belediyelere ayrıca kaynak aktarılması gerektiğini savundu.
DSİ kanalları için sorumluluk tartışması
Başkan Yıldız, Devlet Su İşleri'ne ait kanal ve kanal kenarlarının sorumluluğunun belediyelere bırakılması konusunda da itirazlarını dile getirdi.
Mülkiyeti belediyeye devredilmeyen alanlarda güvenlik ve hukuki sorumluluğun belediyelerden beklenmesinin ileride ciddi sorunlar doğurabileceğini savunan Yıldız, özellikle kanallarda meydana gelebilecek kazalar ve can kayıplarına dikkat çekti.
Yıldız, “Yarın Karayolları da kendi sorumluluk alanındaki bir trafik kazasından belediyeyi sorumlu tutmaya başlarsa bunun sonu nereye varacak? Bu sürdürülebilir bir durum değil” ifadelerini kullandı.
Doruklu’daki menfez sorununu Meclis’e taşıdı
Toroslar'ın kırsal mahallelerindeki altyapı sorunlarından da söz eden Yıldız, Doruklu Mahallesi'nde daha önce yaşanan su taşkınından etkilenen bir vatandaşın evinin önündeki menfez sorununun devam ettiğini belirtti.
Belediye olarak vatandaşa yardımcı olmaya çalıştıklarını ifade eden Yıldız, ilgili kurumların kendi sorumluluk alanlarında gerekli çalışmaları yapması gerektiğini söyledi ve kış ayları öncesinde yeni mağduriyetler yaşanabileceği uyarısında bulundu.
“Bütçe oluşturmadan ‘bunu da yap’ demekle olmaz”
Konuşmasının sonunda merkezi ve yerel kurumlar arasındaki görev-yetki-kaynak dengesine vurgu yapan Yıldız, belediyelerin asfalt, park, kaldırım, temizlik, sosyal hizmet ve altyapı gibi çok sayıda hizmeti aynı bütçeden yürüttüğünü hatırlattı.
Yıldız, belediyelere yeni yükümlülükler getirilirken bunların finansmanının da hesaba katılması gerektiğini belirterek şu çağrıyı yaptı:
“Bir para vermeden belediyeye, bunun bütçesini oluşturmadan belediye başkanına baskı yaparak ‘Bunu da yap, bunu da yap’ demekle bu işler olmaz. Hele ki belediyelerin bütçelerinden sürekli kesinti yapılırsa hiç olmaz.”
Başkan Yıldız, sözlerini “Bütün kurumlar öncelikle kendi işlerini yapsın. Belediyelere görev veriliyorsa, o görevi yerine getirebilecek bütçe de oluşturulsun” mesajıyla tamamladı.
